OPVON opvoedingsondersteuning José Sagasser
Nachtvoeding afbouwen
Mijn dochtertje is inmiddels bijna 8 weken. Het gaat erg goed met haar. Ze krijgt borstvoeding en groeit goed (weegt 5 kg en is 57 cm lang). Ook is ze vrolijk en kan ze zich goed vermaken. Het consultatiebureau heeft aangegeven dat de nachtvoeding afgebouwd kan worden. Dit zou betekenen dat ze dan 5 voedingen op een dag krijgt. Het consultatiebureau geeft aan dat ik dan 's nachts wat water moet geven in plaats van borstvoeding, maar dat geeft me niet echt een prettig gevoel. Wat kan ik doen om de borstvoeding af te bouwen?
Wat me opvalt aan je verhaal is je op één na laatste zin, waarin staat dat het nie echt een prettig gevoe geeft. Het consultatiebureau heeft je aangeraden ís nachts water te geven in plaats van de borst, en dat voelt niet goed bij je. Waarschijnlijk raden ze je dat aan om je baby eraan te laten wennen dat er ís nachts geen voeding mee gegeven wordt, zodat ze door gaat slapen. Maar jij bent daar op de een of andere manier nog niet helemaal aan toe lijkt het wel. Ik zou je willen aanraden om bij jezelf eens na te gaan waarom je eigenlijk geen prettig gevoel hebt bij de gedachte aan het afbouwen van de borst ís nachts. Vind je het niet goed voor je baby? Of vind je het zelf nog heel prettig om je kindje aan de borst te hebben? Dat komt geregeld voor. Het moedergevoel kan ís nachts heel sterk zijn. Probeer voor je zelf op een rijtje te zetten wat de voordelen en nadelen voor jou zijn om de borst ís nachts af te bouwen. Heb je zoín lijstje gemaakt, geef dan aan elk voordeel en aan elk nadeel punten die kunnen variÎren van nul tot tien. Je krijgt zo een overzicht van de punten die het zwaarst wegen, én die dus belangrijk zijn in de keuze die je moet maken. En je kunt ook ontdekken welk rijtje de meeste punten krijgt wanneer je alle punten bij elkaar optelt. Is dat het rijtje van het afbouwen van de borstvoeding? Of is dat het rijtje van het doorgaan met de borst 's nachts? Merk je dat je nog heel veel bezwaar hebt tegen het afbouwen, dan wordt het namelijk erg moeilijk om de borst af te bouwen. Elke stap die je doet kan dan gepaard gaan met een uitstraling die het tegendeel beweert. Je baby reageert sterk op je lichaamstaal en je uitstraling. Dus sta je naast het wiegje met een waterflesje terwijl je borsten bij wijze van spreken lekken en je heel graag voeding wilt geven dan zal je baby het flesje vast niet accepteren en huilen om de borst te krijgen. In zo'n geval kun je beter een keuze maken: of nog een tijdje langer doorgaan met ís nachts ook voeden, of het waterflesje laten geven door je partner, die er misschien veel minder emotioneel bij betrokken is en daardoor overtuigender over kan komen.
Overigens zijn er ook manieren om de borstvoeding gaandeweg af te bouwen, dus niet door meteen de nachtvoeding te vervangen door water. Zo kun je bijvoorbeeld de borst steeds korter geven, of steeds minder aandacht aan je baby te geven tijdens het voeden ís nachts. Bijvoorbeeld door eerst niet meer te knuffelen, daarna niet meer te praten, daarna je houding iets minder uitnodigend te maken en tot slot door steeds minder voeding te geven. Wat je ook kunt doen is de voeding voor ís nachts afkolven, waardoor de borst wordt vervangen door een flesje met borstvoeding. Dat flesje kan je partner dan geven. De voeding is hetzelfde, maar de persoon is anders. Daarna kun je dat flesje steeds meer aanlengen met water, zodat je uiteindelijk hetzelfde effect bereikt en alleen nog water geeft. Dat water kun je dan weer verminderen, zodat je baby vanzelf gaat kiezen om door te slapen.
Veel succes met het onderzoeken van je motivatie én het kiezen van de voor jou meest geschikte aanpak.
Voedingspatroon
Mijn dochtertje is nu een half jaar. Sinds ongeveer 4 weken gaat zowel het slapen als het eten mis. Een week of 3 geleden ben ik van volledige borstvoeding gaan overstappen naar flesvoeding. Mijn dochter was namelijk ziek (heeft een antibioticakuur gehad) en op advies van de huisarts kon het zijn dat mijn voeding terugliep en moest ik de fles gaan geven. Ze krijgt nog alleen 's ochtends de borst. Verder wil ze nauwelijks groente en fruit eten. Drinken wil ze al helemaal niet, want het is geen melk. Ik heb 1x een papfles geprobeerd, maar die spuugde ze na een aantal uur helemaal terug . De fles gaat redelijk al wil ze de voeding van 16.00 uur sinds een aantal dagen ook liever niet meer. Gevolg is echter dat ze elke nacht rond 2.00 uur wakker wordt. Ze wil 's nachts niet meer doorslapen, terwijl ze dat voorheen wel deed. Ze is totaal niet te kalmeren, totdat ze bij mij aan de borst kan. Is het er nu ingeslopen en begint het een ritueel te worden?
Ik zou je willen aanraden contact op te nemen met de wijkverpleegkundige van het consultatiebureau. Samen kunnen jullie dan het voedingsschema van je baby doornemen. Het is inderdaad wat rommelig geworden. Het is me ook niet duidelijk of het nog steeds noodzakelijk is om je borstvoeding af te bouwen, of dat dit maar een tijdelijke zaak was. Wil je zelf de voeding ook wel afbouwen, of doe je dat alleen omdat het ëmoetí? Baby's kunnen namelijk heel erg reageren op dingen die jij als moeder uitstraalt. Geef je de fles maar zou je zelf het liefst de borst geven, dan reageert een baby vaak op jouw behoefte en wil ook die borst graag hebben. Jullie zijn zo sterk met elkaar verbonden dat baby's daarvoor superantennes hebben. Misschien kun je dit met de wijkverpleegkundige ook bespreken. Verder kan ze je helpen het schema voeding-slapen weer op orde te krijgen. Het is heel onprettig als je in je eentje aan twee dingen tegelijk moet sleutelen. Dat een baby van een half jaar nog niet zoveel fruit en groente eet is op zich nog niet zo'n probleem. Maar dat ze niet wil drinken kan wel vervelend zijn. Een baby moet wel voldoende vocht binnenkrijgen. Dat ze ís nachts wakker wordt kan dan ook direct verbonden zijn met het verschoven voedingspatroon. De wijkverpleegkundige kan samen met jou nagaan of je baby intussen nog voldoende voeding binnenkrijgt, en of je inderdaad door moet gaan met flesvoeding en zo ja hoe je het probleem met de voeding en het slapen kunt oplossen.
Fles weigeren
Mijn baby weigert de fles, wat nu?
Het hangt helemaal van de leeftijd van je kind af hoe je het probleem kunt aanpakken. Is je baby bijvoorbeeld al een maand of acht en weigert hij over te gaan van borstvoeding op flesvoeding, dan kun je de fles helemaal gaan overslaan en je kind meteen gaan wennen aan drinken uit een bekertje en pap van een lepel. Het is de eerste tijd natuurlijk wel even wennen en je moet erop rekenen dat je baby eerst vooral hapjes uit de beker zal nemen, en dat het eten van pap met een lepel natuurlijk iets langzamer zal gaan dan uit een fles. Maar het lukt meestal wel als een kind geen fles wil hebben. Hij heeft namelijk wel honger, alleen de speen vindt hij niet prettig. Is je baby veel jonger dan heb je die mogelijkheid tot overgaan op beker en lepel niet. Een baby van bijvoorbeeld drie of vier maanden krijgt zijn voedsel nog via een tepel of speen binnen. In dat geval is het belangrijk na te gaan hoe de situatie precies is waarin je kind weigert. Een baby die gewend is aan de borst en ineens flesvoeding krijgt moet namelijk aan heel veel dingen tegelijk wennen. En dat kan te moeilijk zijn voor je baby. Zo leg je een baby die de borst krijgt tegen je blote lichaam aan, waar hij je warmte en je huid voelt en je hart goed hoort kloppen. Maar een baby die de fles krijgt ligt tegen je kleding aan, misschien heb je hem zelfs in een iets andere houding vast. Ten tweede is flesvoeding heel anders dan borstvoeding.
De smaak is anders dan je baby gewend is. Ten derde is het voor je baby nieuw om de harde speen in zijn mondje te voelen, terwijl hij een zachte tepel zoekt. Kortom, er zijn veel veranderingen tegelijk en daar heeft je baby misschien moeite mee. Geef hem rustig de tijd om te wennen en bouw het liefst langzaam op. Geef hem bijvoorbeeld eerst afgekolfde borstvoeding als dat kan, zodat hij in ieder geval het zelfde proeft, en doop de speen van de fles in de borstvoeding zodat de overgang naar zuigen aan de speen iets gemakkelijker gaat. Dwing je baby niet te drinken, als hij niet wil, probeer je het wat later weer. Begin ook niet met de fles als je baby heel erg honger heeft, dan kan hij woedend worden als hij niet krijgt wat hij graag wil en van boosheid de fles wegslaan. Een heikel punt bij het overgaan op fles voeding is dat baby's erg op spanning reageren. En dat kan juist een rol gaan spelen als je baby de fles niet wil. Dan word je gestrest en misschien wat ongeduldiger waardoor het juist niet gaat. Is dat bij jou ook zo, laat je partner dan een tijdje voeden. Misschien gaat dat beter. Wat ook vaak moeilijk is is wanneer je overgaat op de flesvoeding door factoren van buitenaf. Bijvoorbeeld: zelf zou je nog wel willen doorgaan met voeden maar je moet weer gaan werken na de geboorte. In zo'n geval voelt je baby haarfijn aan dat je eigenlijk liever de borst blijft geven, en daar reageert hij op met het afwijzen van de fles.
In zo'n geval is het goed bij jezelf na te gaan wat je motieven zijn. Er zijn vaak ook andere oplossingen. Zo is je werkgever verplicht je gelegenheid te geven je baby de borst te geven als je werkt. Er moet daarvoor een geschikte ruimte zijn (niet het toilet!) of je moet eventueel even naar huis kunnen. Met een goede regeling is het dus helemaal niet nodig om over te gaan op de fles. Blijf je problemen houden, neem dan contact op met het consultatiebureau, of bel een Lactatiekundige. Het consultatiebureau kan je ongetwijfeld aan een adres helpen. Een lactatiekundige is gespecialiseerd in het begeleiden van borstvoeding en zal je kunnen adviseren.